انتخابات رژیم صهیونیستی/ از رویای نیل تا فرات تا دغدغه نان - اندیشکده بین الملل

انتخابات رژیم صهیونیستی/ از رویای نیل تا فرات تا دغدغه نان

سید عبدالمجید زواری فروردین 26, 1395
Download PDF

در سلسله یادداشت های قبل ضمن اشاره به نظام سیاسی رژیم صهیونیستی و مکانیسم برگزاری انتخابات، توضیحاتی در مورد دسته بندی احزاب فعال و مهمترین کاندیداهای این دوره بیان شد.

اندیشکده روابط بین الملل: همچنین طی یادداشت قبل به این نکته پرداختیم که این رژیم با یک سری چالش های ساختاری مواجه است که حتی تغییر مهره ها نیز نمی تواند به حل آنها کمک کند. جو حاکم بر انتخابات اخیر هم نشان داد که طبق پیش بینی ها برای دومین دوره پیاپی اقتصاد و معیشت طی رقابتی تنگاتنگ با امنیت در صدر مطالبات ساکنان سرزمین های سرزمین های اشغالی قرار داشت و در صورت وجود چهره ای کاریزماتیک در جبهه چپ ها، چه بسا نتایجی متفاوت تر از پیروزی نتانیاهو رقم می خورد.

خبرگزاری مهر، در حقیقت پیروزی نتانیاهو بیش از آنکه به محبوب بودن او در میان صهیونیست ها مرتبط باشد، مدیون ضعف جناح رقیب در انتخاب چهره ای با تجربه تر و محبوب تر است. به هر سو اهمیت فوق العاده مساله معیشت در انتخابات اخیر حاکی از نوعی تغییر رویکرد مهم در مطالبات نسل فعلی در مقایسه با صهیونیست های اولیه ای دارد که رویای نیل تا فرات را در سر می پروراندند.

مرور مطالبات صهیونیست ها، از آغاز تا پایان

بررسی رویکرد نسل اول رهبران این رژیم به خوبی نشان می دهد چگونه آنها با طرح تاسیس اسرائیل بزرگ، رویای نیل تا فرات را در سر می پروراندند. در گام بعد با آشکار شدن غیر عملی بودن این طرح، سیاست صلح با همسایگان در دستور کار سردمداران تل آویو قرار گرفت. طراحان این رویکرد معتقد بودند، از طریق پیمان های سازش با کشورهای مهم منطقه، باید موجودیت اسرائیل را تثبیت کرد و در فرصت مناسب برای توسعه قلمرو و تصرف سرزمین های بیشتر اقدام کرد.

در گام بعد با هدف تامین امنیت و پیشگیری از چالش های جمعیتی موجود، سیاست عقب نشینی از برخی مناطق اشغالی در دستور کار قرار گرفت و جنوب لبنان و غزه از وجود صهیونیست ها پاکسازی شد تا تمرکز جمعیتی در سرزمین های اشغالی باشد. پس از آن تلاش شد از طریق مذاکرات به اصطلاح صلح، گروه های مختلف فلسطینی را درگیر یک پروسه فرسایشی کنند.

در گام بعد تلاش شد از طریق ایجاد دیوار حائل و جداسازی، در جهت امنیت اسرائیل اقدام شود. پس از تشکیل دولت فلسطینی صهیونیست ها، با تحریک اختلافات داخلی، در جهت تضعیف جناح های مختلف فلسطینی اقدام کردند. با آشکار شدن ناکارآمدی این سیاست، به رغم مخالفت شدید تل آویو و متحدان غربی اش فلسطین به عضویت سازمان ملل درآمد.

نتایج انتخابات فعلی نیز به نوعی نشان از یک عقبگرد دیگر در سیاست های کلان این رژیم است. عقبگردی که نخستین بار دغدغه های این رژیم را به جای خارج از سرزمین های اشغالی به عمق جامعه اسرائیل منتقل کرده است.

در جستجوی نان زیر سایه ناامنی

نقش اقتصاد در میزان قدرت کشور مساله ای که کمتر کسی آن را انکار می کند. اقتصاد در کنار شاخص هایی همچون توان نظامی، تکنولوژیک، فرهنگی، ژئوپلتیک و …، قدرت مانور یک دولت در صحنه داخلی و خارجی را تعیین می کند و در صورت بهره مندی از یک اقتصاد پویا می توان امیدوار بود که از بروز بسیاری چالش ها و مشکلات دیگر پیشگیری خواهد شد.

رژیم صهیونیستی نیز از این اصل مستثنی نیست و از بدو تاسیس آن تلاش های بسیاری برای پویا نشان دادن اقتصاد سرزمین های اشغالی انجام شده است. صهیونیست ها با اشاره به ثروت یهودیان و تجربیات موفق آنها در سلطه بر اقتصاد جهان، افراد مختلف را با وعده دستیابی به زندگی بهتر به مهاجرت به سرزمین های اشغالی ترغیب می کردند. با این حال این اقتصاد به ظاهر شکوفا که در آغاز قرن بیست و یکم در اوج خود بود، چندسالی است با چالش مواجه شده و این وضعیت خود زمینه ساز بروز مشکلات جدیدتری شده که تا پیش از آن بر آن سرپوش گذاشته می شد.

به اذعان همه کارشناسان لازمه رشد اقتصادی وجود شرایط و وضعیت سیاسی و امنیتی مناسب و آرام است و میزان سرمایه گذاری های داخلی و خارجی ارتباط مستقیمی با وضعیت کشورها دارد. این اصل در مورد همه کشورها صادق است و حتی رژیم صهیونیستی نیز که اساس آن بر پایه خشوت و غصب حقوق مردم بوده است هم با وجود همه حمایت های قدرت های غربی، در چند سال اخیر با کاهش سرمایه گذاری های خارجی مواجه بوده است. بر اساس آمارهای رسمی رشد اقتصادی اسراییل در سال 2000 حدود 4.7 درصد بوده است که این میزان در 2014 به 2.5 درصد رسید.

علل مختلفی در بروز چنین وضعیتی نقش داشته اند که از مهمترین آنها می توان به آغاز انتفاضه دوم و سوم در سرزمین های اشغالی، اشاره داشت که خسارت های هنگفتی را به صهیونیست ها وارد کرده است. به اذعان مقامات صهیونیستی با آغاز دور جدید انتفاضه، این رژیم ده ها میلیارد دلار صرف سرکوب فلسطینی ها کرده است که این میزان در کنار عوامل دیگر، موجب ورود این رژیم به رکود شده است. به گفته موشه یعلون وزیر جنگ اسراییل، جنگ پنجاه روزه غزه حدود 2.5 میلیارد دلار هزینه برای تل آویو داشته است که این میزان در کنار خسارت های ناشی از کاهش درآمدهای گردشگری، کاهش سرمایه گذاری های خارجی، افت بورس، خروج سرمایه، فلج شدن بازارها،‌ کاهش صادرات به دلایل مختلف از جمله تحریم کالاهای صهیونیستی، غرامت خسارت های وارد شده به ساکنان مناطق اشغالی و … ضربه مهلکی را بر پیکره اقتصادی این رژیم وارد کرده است.

البته در کنار این عوامل برخی کارشناسان غربی معتقدند صرف نظر از آثار درگیری های صهیونیست ها با فلسطینی ها، فقر شدید منابع طبیعی نیز اقتصاد اسراییل را شکننده تر کرده است. به گزارش نشریه فارن افرز، اسراییل همزمان هم از فقر شدید منابع طبیعی و همچنین فقر نیروی انسانی رنج می برد و برای مثال کمبود زمین های مناسب کشاورزی در کنار کمبود منابع آبی، این رژیم را در وضعیت بغرنجی قرار داده است.

برآیند این مسایل سبب شده تا بر خلاف وعده ها و تبلیغات صهیونیست ها، ساکنان اسراییل به این نتیجه برسند که این سرزمین بهشتی نیست که به آنها وعده داده شده و باید رویاهایشان را در جای دیگری دنبال کنند. به همین دلیل همزمان با شکست های سیاسی و اجبار صهیونیست ها برای عقب نشینی از برخی مناطق اشغالی، بروز مشکلات اقتصادی همچون افزایش قیمت مسکن، کالاهای اساسی، مالیات و گسترش فقر و بیکاری، ساکنان سرزمین های اشغالی بیش از پیش در تامین هزینه های زندگی خود دچار مشکل شده اند.

این موضوع زمینه اعتراضات زیادی را در داخل اسراییل ایجاد کرد و همزمان با انقلاب های عربی در منطقه، تظاهرات های گسترده ای در شهرهای مهم رژیم صهیونیستی برگزار شد. همچنین در واکنش به فشارهای اقتصادی چندین نفر به تبعیت از محمد بو عزیزی جوان تونسی خودسوزی کردند.

بروز مشکلات اقتصادی به قدری عرصه را بر شهرک نشینان صهیونیست تنگ کرده بود که در دو انتخابات اخیر موضوع اقتصاد برای نخستین بار با پیشی گرفتن از امنیت در صدر مطالبات مردم قرار گرفته است. این بدین معنی است رژیمی که روزی رویای سلطه بر نیل تا فرات را در سر می پرواند، امروزه از تامین نیازهای اولیه معیشتی مردم خود ناتوان است. نتیجه چنین وضعیتی تشدید روند مهاجرت معکوس از سرزمین های اشغالی است که زنگ خطری جدی برای آینده اسراییل است.

 0
اشتراک گذاری
سید عبدالمجید زواری

سید عبدالمجید زواری

مدیر اندیشکده روابط بین الملل،مدیر مسئول ماهنامه اندیشه روابط بین الملل، پژوهشگر، کارشناس و تحلیلگر مسایل بین الملل، دانشجوی دکتری روابط بین الملل، آینده پژوه و مدرس دانشگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

موارد اخیراً مشاهده شده

بستن

هیچ پستی بازدید نشده است.

بازدید اخیر