غرب در کمین انقلاب یمن - اندیشکده بین الملل

غرب در کمین انقلاب یمن

سید عبدالمجید زواری اردیبهشت 5, 1395
Download PDF

اندیشکده روابط بین الملل، یمن به عنوان کشوری باستانی از گذشته های دور به عنوان ناحیه ای آباد و پرنعمت مورد توجه بوده است. این کشور از جنوب به عربستان، از غرب به دریای عرب و از شمال به عمان و دریای سرخ و خلیج عدن محدود می شود. یمن با توجه به همسایگی با عربستان، نزدیکی به شاخ آفریقا، داشتن سواحل طولانی در دریای سرخ و دریای عرب موقعیت راهبردی خاصی در منطقه داشته و برای مثال به دلیل تسلط بر تنگه باب المندب قادر است دریای سرخ را کنترل و یا حتی ببندد.

غالب جمعیت یمن (حدود 85 درصد) به صورت قبیله ای و در شمال این کشور ساکن هستند. از نظر مذهبی نیز حدود 53 درصد جمعیت بیست و پنج میلیونی آن را مسلمانان اهل تسنن شافعی و 45 درصد آن ها را گروه های مختلف شیعیان تشکیل می دهند. زیدیان پرجمعیت ترین گروه شیعیان این کشور هستند که با حدود 5.6 میلیون نفر، 30 درصد کل جمعیت این کشور هستند.

با توجه روند تحولات اخیر یمن و اهمیت راهبردی این کشور برای عربستان و آمریکا، بدیهی است که آنها نسبت به سقوط حکومت های وابسته خود ساکت نخواهند بود و به راحتی عرصه را برای گسترش نفوذ شیعیان و ایران به عنوان رقیب اصلی خود در منطقه خالی نخواهند کرد. از سوی دیگر عقب نشینی انصارالله از دستاوردهای قیام و بازگشت به محرومیت های گذشته نیز دور از ذهن خواهد بود و حوثی ها ثابت کرده اند به عنوان یک وزنه سیاسی موثر در جامعه یمن، همه دولت ها ناگزیر باید خواسته ها و ملاحظات آنها را در نظر گرفته و این گروه را در تحولات سیاسی یمن مشارکت دهند. بر همین اساس با توجه به تعطیلی سفارتخانه های کشورهای عربی و غربی در صنعا به نظر می رسد یکی از سناریوهای محتمل در مورد آینده یمن این است که ائتلاف عربی و غربی با ناامیدی از موثر بودن ترفندهای دیپلماتیک خود، درصدد کشاندن یمن به جنگ خونین داخلی است.

بر اساس این طرح ذینفعان غربی و عربی معادلات سیاسی یمن، به جای تلاش های دیپلماتیک برای مشارکت همه گروه های سیاسی در حکومت، درصددند با تقویت گروه های تروریستی و فعال کردن هسته های القاعده و همچنین تحریک اختلاف های قومی و مذهبی، سرزمین یمن را به ورطه نابودی کامل بکشند و وضعیتی مشابه آنچه در سومالی به واسطه فقدان حکومت مرکزیدر جریان است را به راه بیندازند. بر اساس برخی گزارش ها شواهد زیادی دال بر پیگیری این سناریو وجود دارد که برای نمونه می توان به افزایش قابل توجه پروازهای خطوط هوایی ترکیه به فرودگاه بین المللی عدن در جنوب یمن اشاره کرد که پس از انحلال پارلمان یمن توسط انصارالله، افراد زیادی را با میانگین سنی بیست تا سی و پنج سال و از ملیت های مختلف به این منطقه انتقال داده است.

نکته جالب این است که مناطق جنوبی به صورت سنتی از پایگاه های القاعده به شمار می روند و افزایش پروازهای ترکیه به یمن از سه به هشت پرواز در روز، نشان دهنده آن است که احتمالاً ترکیه در اقدامی مشابه با آنچه در سوریه و عراق انجام داد خواهان انتقال عناصر افراطی القاعده و داعش به صحنه معادلات یمن است تا بدین وسیله سناریوی جنگ خونین در یمن را کلید زده و تکفیری ها را به عنوان خنجری سمی بر پیکر یمنی ها وارد کند. رصد برخی نشانه ها حاکی از آن است که پس از اجرای سناریوی سرزمین سوخته در یمن، علی عبدالله صالح و یا یکی از نزدیکانش به عنوان ناجی مردم یمن، مجدداً زمام امور را به دست خواهد گرفت و به عنوان تنها فرد مقتدر یمن برای عبور از بحران های پیش رو و متحد کردن همه گروه ها و قبایل، به جامعه خسته از جنگ یمن معرفی خواهد شد.

 0
اشتراک گذاری
سید عبدالمجید زواری

سید عبدالمجید زواری

مدیر اندیشکده روابط بین الملل،مدیر مسئول ماهنامه اندیشه روابط بین الملل، پژوهشگر، کارشناس و تحلیلگر مسایل بین الملل، دانشجوی دکتری روابط بین الملل، آینده پژوه و مدرس دانشگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

موارد اخیراً مشاهده شده

بستن

هیچ پستی بازدید نشده است.

بازدید اخیر