پیامدهای عضویت افغانستان در سازمان تجارت جهانی - اندیشکده بین الملل

پیامدهای عضویت افغانستان در سازمان تجارت جهانی

Admin اردیبهشت 14, 1395
Download PDF

اندیشکده روابط بین الملل: در اوایل پائیز 93 با خداحافظی کرزای و تحلیف اشرف غنی احمدزی و سوگند عبدالله عبدالله رئیس اجرائی حکومت وحدت ملی در کابل، که بلافاصله با امضای موافقتنامه امنیتی با آمریکا همراه بود؛ دوران جدیدی از حکومت در افغانستان آغاز شد.

افغان‌ها پس از یک دهه کوشش برای تثبیت و ایجاد یک ساختار سیاسی، اکنون به سمت افق‌های سازندگی و توسعه اقتصادی هدف‌گذاری کرده‌اند.

این درحالی است که بر اساس آخرین نظرسنجی‌ها، بیش از 60 درصد از مردم افغانستان باور دارند که شرایط اقتصادی و فرصت‌های کار در سال‌های اخیر در افغانستان بدتر شده است و دلیل اصلی آن را نبودن امنیت می‌دانند. بر اساس گزارش ماه ژانویه 2015 میلادی موسسه گالوپ، اکنون میانگین درآمد روزانه کارگران افغانی در حومه کابل تنها 10 دلار است.

ابزار اصلی سیاست‌گذاران افغانستان در این راه، جلب سرمایه‌گذاری‌های خارجی، ایجاد ثبات، بهبود اقتصاد و کسب و کار به‌ویژه با بهبود فضای کسب و کار، ترویج و استانداردسازی با استفاده از الگوهای سازمان تجارت جهانی و کشورهای جنوب شرق آسیا است.

اولین کوشش‌های دولتی در این‌باره، از سال 2010 توسط وزارت تجارت و صنایع افغانستان و با برنامه‌ای 4ساله آغاز شد و با وجود قرار گرفتن افغانستان در تابستان 2013 در صدر فهرست اولویت‌های عضویت سازمان تجارت جهانی، تاکنون زیرساخت‌های لازم فراهم نشده و دیپلماسی کافی برای به ثمر نشاندن کوشش افغان‌ها به نتیجه نرسیده است. به نظر می‌رسد لابی‌های بین‌المللی ترجیح می‌دادند پیشرفتی در این حوزه در دوره کرزای صورت نپذیرد.

اما اکنون پیشینه دانشگاهی احمدزی، رئیس‌جمهور جدید در حوزه مردم‌شناسی فرهنگی، اقتصاد و تجارب او در بانک جهانی –به‌ویژه در پروژه‌های روسیه، هند و چین–تاثیر چشمگیری در گفتگوهای سیاسی پیرامون عضویت افغانستان در سازمان تجارت جهانی خواهد داشت.

از سوی دیگر غرب و آمریکا نیز در پی تثبیت جایگاه و پایگاه نرم خویش پس از اعلام خروج نیروهای نظامی از افغانستان و مشروعیت‌بخشی به تداوم حضور خود در منطقه به هر روش ممکن خواهند بود.

دیدبانی رخدادهای افغانسستان نشان می‌دهد سفر ینس استولتنبرگ –دبیر کل جدید ناتو، در اولین ماه‌های پذیرش مسؤولیت- به افغانستان در راستای اطمینان‌بخشی نسبت به تداوم روابط ناتو با این کشور.

استولتنبرگ که اقتصاددان برجسته و در دهه 90 میلادی وزیر اقتصاد و انرژی نروژ و سپس نخست وزیر این کشور بوده؛ به اهمیت و نقش امروزین اقتصاد در سیاست و نظم بین الملل به خوبی آگاه است و قطعا توصیه های راهبردی جدیدی برای حاکمان افغانستان داشته است.

بلافاصله پس از این اتفاقات، در اوایل آذر ماه در پارلمان افغانستان، پیمان های امنیتی کابل – واشنگتن و کابل – ناتو با اکثریت آراء تصویب می شود و هیئت شش نفره آمریکائی برای گسترش روابط فی ما بین در کابل در دیداری با اشرف غنی درباب موضوعات اقتصادی گفتگو می نمایند.

سفرهای بعدی احمدزی به هجدهمین اجلاس همکاری های سارک و نیز به بروکسل و نشست وزاری خارجه ناتو گام هائی در راستای تسهیل همین موارد بوده اند.

البته افغانستان در این مسیر از همسایگان خود نیز غافل نبوده است و توافق نامه با پاکستان با هدف دو برابر ساختن تجارت مستقیم و ساده سازی روابط گمرکی تا 2017 میلادی و دیدار معاون وزیر امور خارجه آمریکا با رئیس‌جمهور ازبکستان درباره آینده افغانستان نشانه هایی از این رهیافت هستند.

یکی از پیشران های اصلی در این فضا، نارضایتی چند سال گذشته افغانستان از شرایط ترانزیتی ایران و پاکستان و قصد فشار بر این دو همسایه از طریق سازمان تجارت جهانی است.

شاید بتوان از پیشران‌های کلیدی دیگر – به‌ویژه از منظر غرب – به تعلیق معاهده استارت 3 توسط روسیه، درگیری‌ها و ناآرامی‌های اوکراین و تدوین دکترین جدید نظامی روسیه اشاره داشت که در پی آن همکاری‌ها با ناتو به حداقل رسیده است.

از سوی دیگر گسترش روابط رژیم صهیونیستی با هند و چین در همسایگی افغانستان اهمیت مسأله را برای ما دوچندان می‌کند.

در حوزه راهبردی اقتصاد نیز، نبایستی از تأثیرات اقتصادی پیوستن افغانستان به سازمان تجارت جهانی در ایران چشم‌پوشی کرد؛ خروج نیروهای کار، توسعه و جذابیت قاچاق کالاها، از دست دادن بازار افغانستان، خروج گسترده سرمایه‌ها با هدف سرمایه‌گذاری در افغانستان و ایجاد احتمالی بازار آزاد در منطقه از جمله پیامدهای احتمالی پیوستن افغانستان به سازمان تجارت جهانی خواهد بود.

 0
اشتراک گذاری
Admin

Admin

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

موارد اخیراً مشاهده شده

بستن

هیچ پستی بازدید نشده است.

بازدید اخیر